Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün kaleme aldığı milli mücadele destanı Nutuk, kapsamlı bir külliyat ve teknolojik entegrasyonla küresel ölçekte erişime sunuluyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı koordinasyonunda, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu bünyesindeki Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı (ATAM) tarafından yürütülen Nutuk Külliyatı Projesi, düzenlenen resmi programla kamuoyuna tanıtıldı. Tarihi eserin basılı sayfaların ötesine geçirilerek dijital çağa taşınması hedeflenen organizasyonda, projenin ulusal ve uluslararası vizyonu paylaşıldı.
Nutuk Külliyatı Projesi Dijital Platformla Dünyaya Ulaşıyor
Tanıtım toplantısında konuşan Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, yabancı dillerdeki baskıların tükenmesini önleme amacıyla 2025'te hazırlanan projenin Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına iletildiğini ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın onayıyla hayata geçirildiğini belirtti. Eserin interaktif yapısına dikkat çeken Bakan Ersoy, dijital altyapıyı şu sözlerle aktardı:
"Bugün tanıtımını gerçekleştirdiğimiz proje ile Nutuk yalnızca kitap sayfalarında değil, dijital teknolojilerle de halkın istifadesine sunulmuştur. Bu doğrultuda hazırlanan ‘nutuk.gov.tr' adresli internet platformunda erişime açılmıştır. Platformda Nutuk'a özgü diliyle bugünkü Türkçe ve İngilizce olarak okuyabilmek mümkün olmaktadır. Projenin devam eden diğer aşamalarında ise Türkmence, Kazakça, Almanca, Fransızca, Farsça, Urduca, Rusça ve İspanyolca dilleri de ana sayfasında açılacak. Bu yeni sistemin pek çok alt başlığı da bulunuyor. İnternet sitesindeki veriler birbirleriyle bağlantılı şekilde sunulurken metinden sese, sesten bir dilden başka bilgiye, videodan yeniden metne geçilebilmektedir. Eserin videoya farklı bölümleri arasında geçiş yapılabiliyor ve metin, ses, görüntü birbirini tamamlayan bir bütünlük içerisinde kullanılabilmektedir. Nutuk'un ekindeki haritalardan eserde geçen yer adlarını gösteren interaktif harita da bulunmaktadır."
Kapsayıcı Tasarımla Nutuk Engelsiz ve Çok Dilli Formatta
Tarihi anlatının toplumun her katmanına ulaştırılması hedefiyle engelsiz erişim altyapısı da projeye entegre edildi. Görme engelliler için özel Braille alfabesi, işitme engelliler için işaret dili video aktarımı ve geniş kitleler için sesli dinleme imkanları eş zamanlı olarak devreye alındı. Eserin sınırları aşan boyutuna vurgu yapan Ersoy, çok dilli yayın politikasını şu ifadelerle detaylandırdı:
"Nutuk sesli, işaret diliyle ve Braille alfabesiyle hazırlanan özel biçimlerinde kamuoyu hizmetine sunulacaktır. Görme engelli vatandaşlarımız Nutuk'u Braille alfabesiyle okuyabilecek, işitme engelli vatandaşlar işaret diliyle hazırlanan içerikler aracıyla eseri takip edebilecek. Sesli kayıtlar sayesinde Nutuk'un tarihi anlatısına farklı yollarla ulaşabilecektir. Üç cilt halinde hazırlanan Braille baskısı, işaret dili videoları ve sesli Nutuk içerikleri bu kapsayıcı yaklaşımın somut örneklerini oluşturmaktadır. Nutuk'un dünyaya açılması da projesi öncelikli hedef arasında yer almaktadır. Türkçenin yanı sıra İngilizce, Almanca, Fransızca, Kazakça, Rusça, Urduca, Farsça ve Türkmence olmak üzere 8 dilde hazırlandı. Özel baskılar, yeni kapak tasarımları ve sunumlarıyla tanıtıyoruz. Her dil için ayrı renklerin kullanıldığı ortak tasarım anlayışıyla hazırlanan bu baskılar, eserin hem nitelikli yayın olarak kurulmasını hem de uluslararası alanda daha geniş kitlelere ulaşmasını amaçlamaktadır. Özellikle Kazakça ve Türkmence çeviriler Nutuk'un Türk dünyasındaki erişebilirligi bakımından ayrı bir önem taşımaktadır."
100. Yıl Vizyonu ile Nutuk Metaverse ve Bilimle Buluşuyor
Tanıtımı yapılan çalışmaların tek bir yılla sınırlı kalmayacağını, Cumhuriyet tarihindeki dönüm noktalarını merkeze alarak genişletileceğini belirten Bakan Ersoy, Nutuk’un okunuşunun 100. yılı olan 2027’ye kadar uzanan yol haritasını açıkladı. Dijital evrenler ve bilimsel yayınlarla zenginleştirilecek gelecek adımları aktaran Bakan Ersoy, konuşmasını şöyle tamamladı:
"Ankara'da ve Milli Mücadele'nin önemli raporlarında gerçekleştirilecek konferanslarda Nutuk'un Türkiye Cumhuriyeti tarihindeki yeri ve günümüze ışık tutan yönleri değerlendirilecektir. Bunun yanı sıra Nutuk internet platformunun geliştirilmesi, mobil uygulamanın hazırlanması ve eserin sanal bir müze deneyimiyle buluşturulması için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Metaverse (Sanal evren) sergisiyle kullanıcıların Nutuk'un tarihi dünyasını dijital bir ortamda keşfetmelerini sağlayacak '100'ncü yılda Atatürk'ün Nutuk'u' başlıklı editoryal eserlerle de bilimsel literatüre yeni bir katkı sunmuş olacağız."
