Türkiye'nin de aralarında yer aldığı toplam 18 ülkenin dışişleri bakanları, İsrail ordusunun Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus kentinde bulunan Nasser Hastanesi'ne yönelik gerçekleştirdiği hava saldırısına karşı ortak bir yazılı bildiri yayımladı. Türkiye ile birlikte Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Cezayir, Cibuti, Endonezya, Filistin, Katar, Kuveyt, Libya, Lübnan, Mısır, Moritanya, Pakistan, Somali, Sudan, Suudi Arabistan, Umman ve Ürdün dışişleri bakanlarının imzasını taşıyan açıklamada, sağlık altyapısını hedef alan askeri operasyonlara karşı net bir duruş sergilendi.
Nasser Hastanesi Saldırısı Uluslararası İnsancıl Hukuku İhlal Ediyor
Ortak diplomatik metinde, sağlık kurumlarının ve tıbbi personelin uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınan özel dokunulmazlığına vurgu yapıldı. Hastaların ve sağlık çalışanlarının yaşamını yitirmesine ve yaralanmasına sebebiyet veren saldırının kabul edilemez olduğu ifade edildi. 18 ülkenin dışişleri bakanları, uluslararası toplumun ortak vicdanını yaralayan bu askeri müdahaleye ilişkin ortak bildiride şu sözlere yer verdi:
"İsrail'in Han Yunus'taki Nasser Hastanesi'ne düzenlediği, hastalar ve sağlık personelinin hayatını kaybetmesine ve yaralanmasına yol açan, sağlık tesisleri ile çalışanlarına özel koruma sağlayan uluslararası insancıl hukuku ihlal eden hava saldırısını en güçlü şekilde kınamaktadır."
Bildiride ayrıca, yerinden edilmiş Filistinlilerin sığındığı çadır kentler ve sivil yaşam alanlarına yönelik kesintisiz süren saldırılara da tepki gösterildi. Söz konusu operasyonların sahadaki ateşkes zeminini ve Gazze'de kalıcı güvenlik ile istikrar oluşturma çabalarını doğrudan zedelediği belirtildi. Bakanlar, bu eylemlerin ABD Başkanı Donald Trump tarafından kamuoyuna duyurulan Gazze Barış Planı'nın ruhuyla ve hedefleriyle açıkça çeliştiğinin altını çizdi.
Kış Ayları Yaklaşırken Gazze İnsani Yardım Kısıtlamaları Endişe Yaratıyor
Diplomatik açıklamada, bölgedeki insani krizin boyutlarına dair kritik uyarılarda bulunuldu. İsrail makamlarının insani yardım sevkiyatları, tıbbi ekipmanlar ile çadır, karavan ve mobil ev gibi temel barınma materyallerine uyguladığı engellemelerin sürmesinin, yaklaşan kış mevsimiyle birlikte Gazze'deki insani felaketi derinleştireceğinden büyük endişe duyulduğu aktarıldı. Yetersiz barınma şartlarının yanı sıra temiz su, hijyen ve sağlık hizmetlerindeki çöküşün, dondurucu soğuklarla karşı karşıya kalan sivil nüfusun, bilhassa bebek ve çocukların yaşam hakkını doğrudan tehdit ettiği kaydedildi.
Şarm el-Şeyh Anlaşması ve Barış Planı Taahhütleri Hatırlatıldı
Bakanlar, İsrail yönetiminin mevcut uluslararası anlaşmalar ve Birleşmiş Milletler kararları doğrultusundaki sorumluluklarını gecikmeksizin yerine getirmesi gerektiğini vurguladı. İlgili uluslararası mekanizmaların devreye girmesi gerektiğine işaret edilen bildiride, İsrail'e yönelik çağrı şu ifadelerle dile getirildi:
"Bakanlar, İsrail'i, uluslararası toplumun ve Barış Kurulu'nun yardımların artırılması yönündeki çağrılarına kulak vermeye ve Şarm el-Şeyh Anlaşması, Başkan (Donald) Trump'ın Kapsamlı Planı ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 2803 (2025) sayılı kararı kapsamındaki yükümlülüklerini derhal ve eksiksiz şekilde yerine getirmeye çağırmaktadır."
Metinde; İsrail'in ateşkese tam uyum göstermesi, sivillerin ve sağlık merkezlerinin güvenliğini sağlaması, barınma ve erken toparlanma malzemeleri ile temel altyapının onarımı için gereken donanımlar dahil olmak üzere yeterli düzeyde insani yardımın kesintisiz ve güvenli biçimde bölgeye girişine olanak tanıması gerektiği belirtildi. Ayrıca Birleşmiş Milletler ajansları ve insani yardım örgütlerinin sahadaki faaliyetlerini hiçbir engelle karşılaşmadan yürütmelerine izin verilmesi talep edilerek şu vurgu yapıldı:
"İsrail, Birleşmiş Milletler kurumlarıyla insani yardım kuruluşlarının görevlerini herhangi bir engelle karşılaşmadan yapmalarına da izin vermelidir."
ABD ve Barış Kurulu'na Ateşkesi Tahkim Etme Çağrısı Yapıldı
Anlaşmaların ilk aşamasına dair taahhütlerin imza atıldığı tarihten itibaren geçerli olduğuna dikkat çekilen metinde, İsrail'in siyasi ya da güvenlik gerekçeleri öne sürerek insani yardım erişimini kısıtlayan yeni şartlar dayatmaması ve yükümlülüklerini daha fazla ertelemeden hayata geçirmesi gerektiği bildirildi. Acil insani yardım operasyonlarının, diplomatik sürecin sonraki evrelerinde kaydedilecek gelişmelerden bağımsız olarak devam ettirilmesinin hayati önem taşıdığı ifade edildi. Sürecin garantör aktörlerine yönelik beklentiler ise ortak metinde şöyle sıralandı:
"Bakanlar, Amerika Birleşik Devletleri'ni ve Barış Kurulu'nu, üstlendikleri roller çerçevesinde, İsrail'in bu taahhütleri eksiksiz yerine getirmesini ve insani yardım girişine yönelik tüm kısıtlamaların kaldırılmasını sağlamak suretiyle, anlaşmaların inandırıcılığını korumak ve ateşkesi tahkim etmek için çabalarını yoğunlaştırmaya çağırmaktadır."
Ortak bildirinin sonunda, 18 ülkenin dışişleri bakanları; ateşkes ortamını güçlendirmek, Barış Planı'nın tüm safhalarını eksiksiz uygulamak ve kardeş Filistin halkının yaşadığı mağduriyeti gidermek maksadıyla insani yardımları çoğaltmak için bölgesel ve küresel paydaşlarla eşgüdüm içinde çalışma kararlılıklarını yineledi.
