Türkiye'nin ibadet karnesi: Namaz kılma sıklığı batıdan doğuya artıyor
Zübeyir Nişancı ve Hüseyin Sağlam tarafından hazırlanan ve İSAR Yayınları tarafından yayımlanan araştırmada, toplumun inanç düzeyi ile ibadet alışkanlıkları arasındaki fark dikkat çekti.
Allah’a İnanç Oranı Yüzde 94
Araştırmaya göre katılımcıların yüzde 94’ü Allah’a inandığını belirtirken, aynı orandaki katılımcı Allah’ın hayatında önemli bir yere sahip olduğunu ifade etti. Ateizm ve deizm gibi inançsızlık eğilimlerinin ise yüzde 4 seviyesinde kaldığı görüldü.
İnanç ile İbadet Arasında Fark Var
Araştırmanın öne çıkan sonuçlarından biri, Allah’a inanç oranı ile düzenli ibadet etme oranı arasındaki fark oldu. Katılımcıların yüzde 94’ü Allah’a inandığını belirtirken, beş vakit namazı düzenli olarak kılanların oranı yüzde 40’ta kaldı.
Hiç namaz kılmayan veya nadiren namaz kılanların oranının ise yüzde 36 olduğu belirtildi. Veriler, Türkiye’de dini inancın güçlü olmasına rağmen ibadet pratiklerinin aynı ölçüde yaygın olmadığını ortaya koydu.
Namaz Kılma Sıklığında Doğu-Batı Farkı
Araştırmada dini pratiklerin bölgelere göre değişiklik gösterdiği de görüldü. Doğu Karadeniz, Kuzeydoğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde inanç ve ibadet düzeyleri Türkiye ortalamasının üzerinde ölçülürken, Ege, Marmara ve Akdeniz bölgelerinde daha düşük oranlar kaydedildi.
Beş vakit namaz kılma ve ibadet etme sıklığının en düşük olduğu bölge Ege oldu. Ege Bölgesi, ibadet sıklığı endeksinde 2,56 puanla son sırada yer aldı.
Kuzeydoğu Anadolu İlk Sırada
İbadet sıklığının en yüksek olduğu bölge ise Kuzeydoğu Anadolu olarak ölçüldü. Bölge, 4,10 puanlık ibadet sıklığı endeksiyle Türkiye genelinde ilk sırada yer aldı.
Araştırmada ortaya çıkan bölgesel farklılıkların; kentleşme, yaşam biçimi, toplumsal bağlar ve geleneksel yapılarla ilişkili olabileceği değerlendirildi. Batı bölgelerinde seküler yaşam biçiminin ve kentsel dinamiklerin dini pratiklere yansıdığı, Doğu ve Güneydoğu bölgelerinde ise geleneksel toplumsal yapının dini pratiklerin daha yoğun yaşanmasında etkili olduğu belirtildi.
TGSS’nin araştırması, Türkiye’de dini inancın toplum genelinde yüksek seviyede olduğunu ancak inancın günlük ibadetlere yansımasının bölgelere göre önemli farklılıklar gösterdiğini ortaya koydu.
