Kiracılar dikkat! Emsal kararla iade yolu açıldı
Kararla birlikte, belirli koşulların ortaya konulması halinde baskı altında ödenen fazla kira bedelinin geri alınmasının önü açıldı.
Ankara’nın Polatlı ilçesinde bir kiracı, ev sahibi tarafından tahliye ve elektrik kesme tehdidine maruz kaldığını belirterek, bu baskı nedeniyle yüksek kira ödemek zorunda kaldığını ileri sürdü. Kiracı, baskı altında ödediğini belirttiği fazla kira bedelinin iadesi için dava açtı.
Polatlı Sulh Hukuk Mahkemesi ise icra tehdidi bulunmadığı gerekçesiyle davayı reddetti. Kararın kesinleşmesinin ardından Adalet Bakanlığı, yerel mahkeme kararının yanlış ve hakkaniyete aykırı olduğu gerekçesiyle dosyayı kanun yararına bozma talebiyle Yargıtay’a taşıdı.
“Davanın Adı Değil, Özü Önemli”
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Adalet Bakanlığı’nın başvurusunu kabul ederek yerel mahkemenin kararını kanun yararına bozdu.
Kararda, uyuşmazlığın hukuken nasıl adlandırıldığından ziyade, davacının ileri sürdüğü olaylar ve talebin gerçek içeriğinin dikkate alınması gerektiği vurgulandı. Kiracının baskı altında fazla kira ödediğini ortaya koyması halinde, söz konusu ödemenin hukuki dayanağının ve kiracıya iade edilip edilmeyeceğinin esas yönünden araştırılması gerektiğine dikkat çekildi.
Kararı değerlendiren Av. Erdal Kılbaşoğlu da Yargıtay’ın yaklaşımının önemli bir hukuki mesaj taşıdığını belirtti. Kılbaşoğlu, uyuşmazlıklarda davanın şekli adlandırılmasından çok gerçek mahiyetinin ortaya çıkarılması gerektiğini ifade ederek, “Etikete değil, içeriğe bakılması lazım. Davanın adı değil özü önemli” değerlendirmesinde bulundu.
Yargıtay’ın kararı, kira ilişkilerinde baskı veya tehdit altında yapılan ödemelerin yalnızca davanın şekli niteliğine göre değil, olayın gerçek koşulları ve ödemenin hukuki dayanağı üzerinden değerlendirilmesi gerektiğine işaret etti.
