Milyonluk Temizlik ‘Çöp’ Olmasın: Van Gölü İçin Kritik Uyarı!
Türkiye’nin doğa mirası Van Gölü’nde 2021 yılında başlatılan devasa dip çamuru temizliği tüm hızıyla devam ederken, uzmanlar ve çevreciler büyük bir tehlikeye dikkat çekiyor: Stratejik derelerdeki kirlilik engellenmezse, harcanan milyonlarca lira ve verilen emekler boşa gidebilir.
VAN - Van Büyükşehir Belediyesi ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen “Dip Çamuru Temizliği” projesi, göl ekosistemini kurtarmak adına Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı çevre hamlelerinden biri olarak görülüyor. Bugüne kadar 1 milyon 970 bin metreküp balçığın arındırıldığı projede hedef 2,7 milyon metreküpe ulaşmak. Ancak gölü besleyen ana damarlardaki denetimsizlik, bu dev yatırımı tehdit ediyor.
200 Milyon TL’lik Yatırım Risk Altında
Maliyeti 200 milyon TL’yi aşan temizlik çalışmaları, yerel yönetim ve bakanlık hibeleriyle finanse ediliyor. Günlük ortalama 400 metreküp kapasiteyle devam eden hummalı çalışmaya rağmen; Akköprü ve Balık Bendi gibi derelerden gelen evsel ve plastik atıklar, temizlenen bölgeleri yeniden kirletiyor.
Bariyerler Kaldırıldı, Kirlilik Göle Aktı
Bölge halkının en büyük endişesi, geçmişte dere ağızlarında bulunan ve çöplerin göle ulaşmasını engelleyen "çöp tutucu bariyerlerin" kaldırılmış olması. Özellikle bahar aylarında karların erimesiyle taşınan plastik atıklar, İskele sahilinde adeta çöp dağları oluşturuyor.
İnci Kefali’nin Geleceği Tehlikede
Kirlilik sadece görsel bir sorun değil, biyolojik bir yıkım tehdidi oluşturuyor. Dünyada sadece Van Gölü havzasında yaşayan endemik İnci Kefali, Nisan-Haziran döneminde yumurta bırakmak için bu derelere göç ediyor. Dere yataklarındaki atıklar, balıkların üreme alanlarını tahrip ederek popülasyonu yok olma tehlikesiyle karşı karşıya bırakıyor.
Yetkililere 4 Maddelik Acil Çağrı
- Vanlıların "Van Denizi" olarak adlandırdığı bu eşsiz değerin korunması için acil çözüm bekleniyor:
- Çöp bariyerleri derhal dere ağızlarına yeniden kurulmalı.
- Dere yatakları düzenli olarak ıslah edilmeli.
- Sahil şeridinde 7/24 denetim mekanizması oluşturulmalı.
- Havza genelinde "sıfır atık" odaklı bütüncül yönetim uygulanmalı.
