İran’ın Yeni Dini Lideri Mücteba Hamaney Resmen İlan Edildi
Mücteba Hamaney, İran’da dini lider Ali Hamaney’in ABD ve İsrail saldırılarında öldürülmesinin ardından ülkenin yeni dini lideri olarak resmen ilan edildi. 88 din adamından oluşan Uzmanlar Meclisi tarafından alınan karar 8 Mart akşamı duyuruldu.
2009 Protestoları ve Yeşil Hareket
Mücteba Hamaney’in adı, 2009 yılında İran’da yapılan cumhurbaşkanlığı seçimleri sonrası başlayan Yeşil Hareket protestolarında gündeme gelmişti. Bazı uluslararası gözlemciler ve muhalifler, Hamaney’in protestoların bastırılmasında etkili olduğunu iddia etti.
Yeşil Hareket, seçim sonuçlarını haksız bulan reform yanlısı grupların birleşik çabasıyla ortaya çıkmıştı. Öne çıkan liderler arasında Mir-Hossein Musavi ve Mehdi Karubi yer aldı. Hareketin örgütlenmesi büyük ölçüde sivil toplum, sosyal medya ve genç aktivistlerin çabalarıyla gerçekleşti; merkezi tek bir organizatör yoktu.
Kamuoyundan Uzak ve Tartışmalı Profil
56 yaşındaki Mücteba Hamaney, bugüne kadar kamuoyu önünde açıklama yapmamış ve oldukça gizli bir profil çizmişti. Gençlik yıllarından itibaren İran Devrim Muhafızları ile yakın ilişkiler kurduğu, 1980’lerde İran-Irak Savaşı’nda görev aldığı ve operasyonlara katıldığı biliniyor.
Uluslararası basında bazı iddialar, Hamaney’in yaptırımlar döneminde farklı ülkelerde varlıkları bulunan ekonomik bir ağ kurduğunu ve milyarlarca dolarlık finansal işlemleri yönettiğini öne sürüyor; ancak resmi doğrulama yok.
Tartışmalar Sürüyor
Mücteba Hamaney’in 2009 protestolarındaki rolü ve güvenlik kurumlarıyla ilişkisi, İran ve uluslararası toplumda tartışma yaratmaya devam ediyor. Ayrıca dini liderliğin babadan oğula geçmesi ihtimali, ülkede monarşi benzeri bir tartışmayı da gündeme getirdi.
