Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nin 2026-2027 Akademik Yılı Açılış Töreni, Nobel ödüllü saygın bilim insanı Prof. Dr. Aziz Sancar'ın katılımıyla üniversitenin konferans salonunda gerçekleştirildi. Çok sayıda akademisyen, öğrenci ve il protokolünün hazır bulunduğu programda ilk dersi bizzat veren Sancar; küresel bilim rekabeti, stratejik iş birlikleri ve ekibiyle ulaştığı son çığır açıcı bilimsel keşif üzerine kapsamlı değerlendirmelerde bulundu.
Beş Büyük Türk Devleti İçin Stratejik İş Birliği Modeli
Uluslararası jeopolitik ve bilimsel dengelerin analizini yapan Prof. Dr. Aziz Sancar, küresel düzeyde ekonomik, teknolojik ve akademik otorite kurabilmenin yolunun entegrasyondan geçtiğini vurguladı. Anglosakson ittifakının çalışma disiplinini örnek gösteren Sancar, Türkiye, Azerbaycan, Türkmenistan, Özbekistan ve Kazakistan ekseninde hayata geçirilmesi gereken ortak vizyonu şu ifadelerle aktardı:
"Beş göz olarak adlandırılan Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere, Kanada, Yeni Zelanda ve Avustralya ülkeleri Anglosakson kökenli ülkeler. Bu 5 ülke, kendi istihbaratlarını NATO ile bile paylaşmadan kendi içlerinde paylaşıyorlar. Biz bundan bir ders almalıyız. Türk kökenli 5 büyük devlet var. Bunlardan ders alıp bu 5 büyük devlet beraber çalışmalıyız. Dünyada söz sahibi olmak istiyorsak, bilimde, teknolojide, ekonomide kuvvetli olmak istiyorsak Türk dünyası olarak çalışmak lazım. Bu 5 Türk devleti eğer İngiliz dili konuşan 5 devlet gibi beraber çalışırlarsa onlar gibi başarılı olabiliriz."
Çin'in Yükselişi ve Türk Dünyası İçin Nobel Öngörüsü
Bilimsel üretimde Doğu Asya'nın kaydettiği olağanüstü ivmeye değinen Prof. Dr. Sancar, 1970'li yıllarda geride olan Çin'in günümüzde Amerika Birleşik Devletleri ile kıyasıya bir rekabete girdiğini, hatta birçok sahada öne geçtiğini belirtti. Gelecek projeksiyonunu nesnel veriler ışığında açıklayan Sancar, Türk dünyasının benimsemesi gereken kalkınma metodolojisine dikkat çekti:
"Çin ve Türk dünyasının coğrafyası aşağı yukarı aynı. Çin, 1970'lerde bizden çok gerideydi. Türkiye, bilimde Çin'den ilerideydi ancak Çin o kadar güçlü bir hamle yaptı ki şu anda Amerika Birleşik Devletleri'ni geçmiş durumda. Ben bilim alanında Nobel alan ilk Türk'tüm. Tu Youyou'da bilim alanında Nobel alan ilk Çinliydi. Ben kendime pay almak istemiyorum ancak gelecek 10-15 yılda Çin'den 10-15 Nobel bekliyorum. Türk dünyasından ise Nobel beklemiyorum. Bizler, onlar neyi doğru, neyi yanlış yapıyor ona dikkat etmeliyiz. Onlar batıdan ders aldılar, bizde onlardan ders almalıyız."
Arkelerdeki DNA Onarımında Yetmiş Yıllık Düğüm Çözüldü
Konuşmasında biyokimya dünyasını sarsacak nitelikteki son araştırmasının detaylarını ilk kez paylaşan Sancar, aşırı çevre koşullarında hayatta kalan arkeler alemindeki DNA onarım mekanizmasını nihayet aydınlattıklarını müjdeledi. Onlarca yıldır çözülemeyen bu biyokimyasal sürecin aydınlatılmasını bilimsel adanmışlıkla özetleyen tecrübeli akademisyen, süreci şu sözlerle aktardı:
"Dünyada varlıklar 3'e ayrılıyor. Bakteriler, ökaryotlar ve arkeler. Arkeleri çalışmak çok zor. Çok ekstrem şartlarda yaşıyorlar ya çok yüksek basınç ya da sülfür veya metal içerisinde yaşıyorlar. O nedenle bunların biyokimyası çözülemiyor. Biz, bakterilerde, insanlarda ve mayada DNA onarımını nasıl yapıldığını çözdük. 70 yıldır yüzlerce bilim insanı bu arkelerdeki DNA onarımı için çalışıyordu ve çözemediler. Geçen hafta biz çözdük. 1970'lerde bu konu üzerinde çalışmaya başladım, tekrar tekrar ter döktüm ama en sonunda 1 ay önce bunu çözdük. Geçen hafta makaleyi dünyanın belli başlı bir bilim dergisine gönderdik, yayınlanacak. Yayınlanmasa da olur, çözdük. Bilim insanı gerçekten bilime kendisini adamışsa bırakın bilim yapsın, mutlaka iyi bir şey çıkacaktır."
Törende söz alan Adana Valisi Mustafa Yavuz, akademik merkezlerin önemine işaret ederek, "İstiyoruz ki başarılı ve ahlaklı bilim insanları yetiştirmek istiyoruz. Çünkü, bilgi erdemle birleşince insanlığa ışık tutup ona yol gösterir" değerlendirmesinde bulundu.
Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Adnan Sözen ise kampüs bünyesindeki araştırma merkezine Sancar'ın isminin verildiğini belirterek şu açıklamalarda bulundu:
"Üniversitemizdeki İleri Teknolojiler Uygulama ve Araştırma Merkezi'ne Prof. Dr. Aziz Sancar'ın adını verdik. Milli Teknoloji hamlesi ülkemiz adına önemli hedefler ortaya koymaktadır. Üniversitelerimizin de sorumluluğu büyüktür. Bizim görevimiz bu vizyonun ihtiyaç duyduğu insanı yetiştirmektir."
Tören, bilimsel mirası ve çalışmaları dolayısıyla Prof. Dr. Aziz Sancar'a takdim edilen onur hediyelerinin ardından sona erdi.
