Türkiye, enerji arz güvenliğini pekiştirecek ve bölgesel iş birliklerini güçlendirecek adımlarına bir yenisini ekleyerek Doğu Akdeniz açıklarında kapsamlı bir deniz araştırması başlattı. Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Seyir, Hidrografi ve Oşinografi Dairesi Başkanlığı (SHODB) bünyesindeki Antalya İstasyonu aracılığıyla yayımlanan NAVTEX duyurusu ile sismik araştırma gemisi Oruç Reis'in su altı etüt çalışmalarına odaklanacağı açıklandı. Oruç Reis'e bu süreçte Denar Pathfinder, Denar Echo ve Kırıcı isimli gemiler lojistik ve teknik anlamda eşlik ediyor.
Oruç Reis Doğu Akdeniz Sularında Yeni Görevine Başladı
Yayımlanan resmi bildiriye göre Oruç Reis ve beraberindeki destek filosu, 1-25 Ekim tarihleri arasında belirlenen koordinatlarda su altı jeolojisi ile deniz tabanı yapısını inceleyecek bilimsel çalışmalar yürütecek. İlan edilen NAVTEX ise 26 Ekim tarihine kadar deniz emniyeti açısından yürürlükte kalacak. Gerçekleştirilen teknik faaliyetlerin temel odağını, Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) arasında kurulması planlanan denizaltı doğal gaz boru hattının zemin uygunluğunu tespit etmek ve güzergah üzerindeki jeomorfolojik verileri kayıt altına almak oluşturuyor.
Söz konusu enerji köprüsünün temelleri, geçtiğimiz 10 Temmuz tarihinde KKTC Cumhuriyet Meclisi'nde imzalanan "KKTC'ye Doğal Gaz Tedarikine Dair Mutabakat Zaptı" ile atılmıştı. Türkiye Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, KKTC Başbakanı Ünal Üstel, Lefkoşa Büyükelçisi Ali Murat Başçeri ve iki ülkenin enerji bakanlarının katılımıyla imza altına alınan protokol, Ada'nın uzun vadeli hidrokarbon gereksinimini güvenli bir hat üzerinden karşılamayı amaçlıyor.
Yunan Basınında Doğu Akdeniz ve NAVTEX Yankısı
Türkiye'nin deniz yetki alanlarında ve uluslararası hukuka uygun biçimde yürüttüğü araştırma faaliyetleri, Atina merkezli medya kuruluşlarında geniş karşılık buldu. Yunanistan'ın önde gelen yayın organlarından Kathimerini gazetesi, Oruç Reis'in bölgeye sevk edilmesini detaylı bir analizle okuyucularına aktarırken, operasyonun Türkiye ile KKTC arasındaki enerji entegrasyonunun bir parçası olduğuna işaret etti. Gazete haberinde şu değerlendirmelere yer verdi:
"Türkiye'nin yayımladığı NAVTEX, güney kıyılarından Kıbrıs'ın kuzey açıklarına uzanan sahayı kapsıyor. Sualtı etütlerinin ardından boru hattı inşa sürecinin hızlı biçimde ilerlemesi bekleniyor. Proje, Türkiye'den Ada'ya ulaşan su boru hattından sonra KKTC'nin iktisadi altyapısını tahkim eden stratejik bir halkadır."
CNN Yunanistan ise gelişmeyi "Doğu Akdeniz'de Oruç Reis Operasyonu" manşetiyle duyurarak sahadaki dinamiklere odaklandı. Yunanistan Dışişleri Bakanlığı'nın süreci yakından takip ettiğini belirten kanal, ilan edilen koordinatların Türkiye'nin önceki araştırma havzalarıyla uyumlu olduğunu ve yürütülen çalışmaların Kıbrıs adasındaki genel enerji dengelerini doğrudan etkileyeceğini kaydetti.
KKTC Başbakanı Üstel: "Türkiye Varsa Güven ve Güç Vardır"
Projenin hukuki çerçevesinin çizildiği imza merasiminde açıklamalarda bulunan KKTC Başbakanı Ünal Üstel, atılan adımın yalnızca bir boru hattından ibaret olmadığını, Ada Türk halkının egemen geleceğini güvence altına alan stratejik bir vizyon taşıdığını vurgulamıştı. Üstel, Türkiye ile yürütülen ortak iradenin altını çizerek şunları kaydetti:
"Biz, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin geleceğini tesadüflere bırakmıyoruz. Enerjide güçlü bir altyapı oluşturacağız. Üretimi destekleyecek, yatırımları büyütecek ve gençlerimizin kendi vatanlarında güvenle yaşayabilecekleri bir ekosistem inşa edeceğiz. Anadolu suyunun Ada'ya ulaşması güven getirdi; doğal gazın ardından deniz altından elektrik hattı projesine odaklanacağız. Kıbrıs Türk halkı bu coğrafyada köklüdür, egemendir ve ana vatanın desteğiyle yoluna kararlılıkla devam etmektedir. Biz biliyoruz ki Türkiye varsa güven vardır, Türkiye varsa güç vardır."
Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Avrupa Birliği kaynaklı bürokratik engellemelerin Türkiye-KKTC ortak projelerini durduramayacağını belirten Üstel, sürecin hayata geçmesindeki katkılarından ötürü Türkiye Cumhuriyeti hükümetine ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a teşekkürlerini sundu.
Uluslararası Denizcilikte NAVTEX Sisteminin Rolü Nedir?
Küresel denizcilik terminolojisinde "Navigational Telex" (Seyir Teleksi) ifadesinin kısaltması olan NAVTEX, Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) standartlarında faaliyet gösteren otomatik bir telsiz ve uydu uyarı ağıdır. Kıyı istasyonlarından gemilere doğrudan iletilen bu mesajlar; seyir emniyeti, fırtına uyarıları, arama-kurtarma koordinasyonları ve planlı bilimsel veya askeri faaliyet sahalarını kapsar. Gemilerin seyir güvenliğini en üst düzeyde korumayı hedefleyen sistemin duyuruları Türkiye'de, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı bünyesindeki SHODB tarafından düzenli olarak yayımlanmaktadır.
