Fransa'da, Marine Le Pen'in liderliğindeki aşırı sağcı Ulusal Birlik (RN) Partisi'nin hükümetten desteğini çekmesinin ardından Ulusal Meclis’te yapılan güven oylaması sonucu Başbakan Michel Barnier'nin hükümeti düştü. Barnier'nin hükümeti, sadece üç ay sürebildi ve 2025 bütçesi üzerinde yaşanan anlaşmazlıklar, hükümetin sonunu getirdi.
Fransa'da sol ittifak Yeni Halk Cephesi (NFP) ile aşırı sağcı Ulusal Birlik (RN) partisi ve destekçilerinin hükümete karşı sunduğu iki ayrı gensoru önergesi Ulusal Meclis Genel Kurulu’nda oylanarak kabul edildi. Gensoru önergesi için gerekli olan 288 oy sayısına 331 milletvekili destek vererek önergenin kabul edilmesini sağladı. Bu gelişme, 5. Cumhuriyet döneminin en kısa süreli hükümeti olan Barnier hükümetinin düşmesine neden oldu.
Bütçe Tartışmaları ve Hükümetin Düşüşü
Barnier hükümetinin düşmesinin ardında, özellikle 2025 sağlık sigortası bütçesinin reddedilmesi yer aldı. Meclis, bu bütçeyi geçirmediği gibi, hükümetin genel bütçesine de ciddi itirazlar yükseldi. Başbakan Barnier, gensoruya karşı yaptığı açıklamada, bütçenin mükemmel olmamakla birlikte en kısa sürede hazırlanarak Meclis'e sunulduğunu ifade etti. Ancak, siyasi gruplar arasındaki derin bölünmeler, bu bütçenin kabul edilmesini engelledi. Barnier, bütçede yapılan değişikliklerle birlikte hükümetin, ülke için en iyi uzlaşıyı sağladığını savunsa da, muhalefet bu görüşü kabul etmedi.
Sol ittifakın lideri Eric Coquerel, Barnier hükümetinin Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un emeklilik reformunu kabul etmemesinin, hükümetin meşruiyetini zedelediğini belirtti. Coquerel, “Halkın çoğunluğu bu gensoru önergesinin arkasında,” diyerek, hükümetin düşmesinin asıl sorumlusunun Macron olduğunu ifade etti. Ayrıca, gensoruya destek verenlerin, hükümetin aşırı sağla kurduğu uzlaşıyı eleştirdiklerini belirtti.
Le Pen ve Sosyalistlerin Tepkisi
Ulusal Birlik (RN) partisinin lideri Marine Le Pen de Barnier hükümetine sert eleştirilerde bulundu. Hükümetin "geçici" olduğunu ve nihayetinde sonunun geldiğini belirten Le Pen, Barnier hükümetinin "kişisel çıkarlara göre hareket etmekle" suçladı. Le Pen, hükümetin sunduğu bütçe tasarısındaki vergi artışlarına da sert tepki gösterdi. "Vergi, vergi, vergi, hep vergi," diyerek, hükümetin çözüm arayışında başarısız olduğunu vurguladı.
Sosyalist Partisi (PS) Grup Başkanvekili Boris Vallaud, Barnier hükümetinin söz verdiği uzlaşıyı tutmadığını, solun beklentilerinin karşılanmadığını ifade etti. Vallaud, solcu bir başbakan talep ettiklerini belirterek, "Bu gensoru önergesi, başarısızlığınızın bir sonucu olarak geldi," dedi. Sosyalist Parti, hükümetin aşırı sağla yaptığı uzlaşıyı kabul etmedi ve sol bir hükümet kurma gerekliliğine dikkat çekti.
Siyasi Çalkantılar ve Yeni Bir Başbakan Arayışı
Fransa'da, Barnier'nin başbakan olarak atanmasından sadece üç ay sonra hükümetin düşmesi, ülkedeki siyasi çalkantıları daha da derinleştirdi. 2022'deki erken genel seçim sonrasında hiçbir parti ya da ittifak salt çoğunluğu elde edememişti. Bu durum, Macron'un azınlık hükümeti kurmasına neden olmuştu. Macron, seçimin galibi olarak sol ittifak yerine, azınlıkta kalan Cumhuriyetçi Sağ Parti'yi tercih etmiş ve Barnier'yi başbakan olarak atamıştı.
Ancak, Barnier hükümeti, Fransız siyasetinde güçlü sol ve aşırı sağ blokları dengelemekte zorlandı. 2025 bütçesi üzerindeki anlaşmazlık, hükümetin sonunu hazırlayan başlıca faktördü. Barnier hükümetinin sunduğu bütçede öngörülen 40 milyar avro tasarruf ve 20 milyar avro vergi artışı, kamu borcunun yüksekliği ve halkın alım gücünün azalması nedeniyle büyük tepki topladı.
Fransa'da Ekonomik Zorluklar ve Siyasi Gelecek
Barnier hükümetinin düşmesi, Fransa'nın ekonomik durumu açısından da kritik bir dönüm noktasıydı. Ülkenin kamu borcu, gayri safi yurt içi hasılasının (GSYH) yüzde 112'sine ulaşmışken, yeni bir hükümetin oluşturulması, Fransa’nın ekonomik geleceği açısından hayati önem taşıyor. Bu durum yalnızca Fransa'yı değil, tüm Avro Bölgesi’ni de olumsuz etkileyebilir.
Fransa'da geçmişte de benzer hükümet krizleri yaşanmıştı; en son 1962’de Başbakan Georges Pompidou'nun hükümeti, Ulusal Meclis’te verilen bir gensoru önergesi ile düşmüştü. Şimdi ise, Macron’un hükümetin yeniden şekillendirilmesi adına hızlı bir adım atması bekleniyor. Cumhurbaşkanı Macron, Barnier'nin yerine yeni bir başbakan atamayı 24 saat içinde gerçekleştirmek istediğini dile getirdi. Fransa’daki bu siyasi belirsizlik, ülkenin geleceği için büyük bir soru işareti oluşturuyor.
