TBMM Gündeminde Yeni Yeşil Pasaport Kanun Teklifi
Uluslararası dolaşımda sunduğu vize muafiyetiyle geniş bir hareket alanı sağlayan hususi damgalı yeşil pasaport uygulamasının etki alanını genişletmek amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) yeni yasa teklifleri taşındı. Hazırlanan düzenleme önerileri kapsamında havacılık ve teknik üretim alanlarında stratejik roller üstlenen üç ayrı meslek mensubuna yeşil pasaport hakkı tanınması öngörülüyor.
Mevcut yasal çerçevede devlet memurları, üst düzey kamu görevlileri, milletvekilleri, eski kabine üyeleri, belediye başkanları, devlet sporcuları, özelleştirme öncesi hakları korunan kamu bankası personeli, belirli ihracat kotasını aşan iş insanları ve en az 15 yıl baro kaydı bulunan avukatlar hususi damgalı pasaporttan yararlanabiliyor. Meclis Başkanlığına ulaştırılan iki bağımsız yasa teklifiyle birlikte bu imkânın pilotlar, mühendisler ve mimarlar için de geçerli kılınması hedefleniyor.
Pilotlar İçin 5 Yıllık Uçuş Tecrübesi Kriteri
Yasama organına ulaştırılan ilk düzenleme metninde, havayolu pilot lisansını aldığı tarihten itibaren kesintisiz ve fiili olarak 5 yıl boyunca uçuş operasyonlarında görev yapmış pilotlara hususi damgalı pasaport verilmesi teklif edildi. Teklif metninin gerekçe kısmında, sivil havacılık sektöründe görevli personelin yaşadığı küresel hareketlilik kısıtlarına ve vize prosedürlerinin oluşturduğu operasyonel engellere dikkat çekildi:
“Havayolu uluslararası ulaşım araçları pilotları, yurtdışı çıkışlarını sadece görevli oldukları zaman yapabilmektedir. Pilotlar, yurtdışı eğitimlerine ve uçuş testlerine katılmak, yurtdışından uçak teslim almak için vizeye ihtiyaç duymaktadır. Bu durum hem maliyeti hem de vize alabilmek için geçen süredeki iş kaybı ile sektör için önemli bir sorun olmaktadır. Öte yandan yaşanan vize sorunları nedeniyle vize alamayan pilotlar hem vakit kaybetmekte hem de yurtdışı eğitimlerine katılamamaktadır.”
Mühendis ve Mimarlara 10 Yıl Kıdem ve TMMOB Şartı
Gündeme getirilen ikinci kanun teklifi ise teknik üretimin temelini oluşturan mühendis ve mimarları hedefliyor. Taslak maddelerine göre, Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) bünyesindeki ilgili odalara kayıtlı olan ve mesleğinde fiilen 10 yıllık kıdeme ulaşan mühendis ve mimarların yeşil pasaport hakkından istifade etmesi amaçlanıyor. Düzenlemenin gerekçesinde teknik mesleklerin küresel rekabet gücünü artırma ihtiyacı şu ifadelerle vurgulandı:
"Mühendis ve mimarlar, üretim yapan, katma değer oluşturan meslek grubudur. Dünyayı, ülkeyi ve yaşamı tanıyan, anlayan ve ona göre politikalar üreterek yaşama geçiren bir çalışma anlayışı içerisinde olan mühendislik ve mimarlık kriterlerinin karşılıklı tanınması, mesleğin ortak değerler çerçevesinde birleştirilmesi ve geliştirilmesinin yanı sıra, toplumdaki pozisyonunu, rolü ve sorumluluğunun güçlendirilmesi için yurt dışında etkinlik ve çalışmaları zorunlu kılmaktadır. Dolayısıyla bu meslek gruplarının yurtdışındaki eğitim, panel, çalıştay, konferans vb. eğitim faaliyetlerine katılımları, teknoloji uygulamalarını yerinde tanımaları mesleki tecrübe ve üretkenlik açısından önem arz etmektedir."
Kanun Teklifleri Meclis İçişleri Komisyonu'nda
Her iki teklif metninde de suistimallerin önüne geçilmesi amacıyla ortak bir güvenlik şartı getirildi. İlgili meslek çalışanlarının bu haktan faydalanabilmesi için Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan dolayı haklarında herhangi bir adli soruşturma veya kovuşturmanın bulunmaması şartı metne eklendi.
Milletvekilleri Hasan Öztürk ve Ulaş Karasu tarafından Meclis Başkanlığına teslim edilen iki ayrı kanun teklifi, incelenmek ve raporlanmak üzere TBMM İçişleri Komisyonu'na sevk edildi. Düzenlemelerin komisyon aşamasının tamamlanmasının ardından Meclis Genel Kurulu'nun yasama takvimine girmesi bekleniyor.
