Son günlerde Ekrem İmamoğlu’nun diploması ile ilgili ortaya atılan iddialar ve tartışmalar, Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) daha önce verdiği emsal bir karar ile hukuki bir zeminden yoksun olduğunu gözler önüne serdi. AYM'nin 2023 yılında Resmî Gazete’de yayınlanan kararında, hile veya açık hata olmadıkça mezuniyet tarihinden itibaren 60 gün geçtikten sonra diploma iptalinin hukuka aykırı olduğu belirtiliyor.
AYM’nin 2023 Kararı: 60 Gün Kuralı
Anayasa Mahkemesi, Abidin Pışgin isimli akademisyenin diplomasının iptaliyle ilgili verdiği bireysel başvuru kararında, idarenin hatasından dolayı kişinin mağdur edilemeyeceğini ve kazanılmış hak ilkesine vurgu yaparak eğitim hakkının ihlal edildiğine hükmetmişti. Bu kararın gerekçesinde, diplomanın kazanılmasından uzun bir süre sonra geçerliliğini kaybetmesinin hukuka ve iyi yönetişim ilkesine aykırı olduğu belirtilmiştir. Dolayısıyla, Ekrem İmamoğlu’nun diplomasına ilişkin tartışmaların da aynı hukuki çerçeve içinde değerlendirilmesi gerekmektedir.
Geçmiş Mevzuat Geriye Dönük Uygulanamaz
Anayasa Hukuku Profesörü Tolga Şirin de, T24’te yayınlanan yazısında, İmamoğlu'nun diplomasına ilişkin tartışmaların hukuki dayanaktan yoksun olduğuna dikkat çekiyor. 1990 yılında geçerli olan mevzuata uygun olarak kazanılmış bir diplomanın, günümüzdeki düzenlemelerle geriye dönük olarak iptal edilmesi hukuken mümkün görülmüyor. Özellikle, söz konusu diplomanın sahtecilik veya ağır usulsüzlükler içermemesi durumunda iptal edilmesi yasal olarak geçersiz kabul ediliyor.
Hukukun Temel Prensipleri ve Kazanılmış Haklar
AYM kararı, idarenin yanlış kararlarından dolayı bireylerin mağdur edilmemesi gerektiğini ve hukukun temel ilkelerinden biri olan kazanılmış hakların korunması gerekliliğini vurguluyor. Hukuk sistemimizde bir diploma, usule uygun olarak kazanıldıysa ve sahtecilik unsuru barındırmıyorsa, belirli bir süre sonra iptal edilemez.
Sonuç
Ekrem İmamoğlu’nun diplomasına ilişkin tartışmaların hukuki temeli olmadığı, Anayasa Mahkemesi’nin verdiği kararlarla da desteklenmektedir. 7.000 günü aşkın bir süre geçmişken, mevzuatta hile veya usulsüzlük bulunmadığı takdirde diplomanın iptalinin hukuka aykırı olduğu açıktır. Tartışmaların hukuk çerçevesinde yürütülmesi ve manipülatif yaklaşımlardan kaçınılması gerekmektedir.
