AREA Araştırma'nın 22-24 Ocak 2025 tarihleri arasında gerçekleştirdiği geniş çaplı anket, Türkiye'deki siyasi tabloyu net bir şekilde ortaya koydu. Anketin en dikkat çekici sonucu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın, partisi AKP'nin gerisinde kalmasıydı. Bu durum, Erdoğan'ın yıllardır AKP ile özdeşleşmiş güçlü liderlik imajının sorgulanmaya başladığını gösteriyor. Özellikle Erdoğan’a ilişkin olumsuz kanaatin, olumlu kanaati geçmesi, kamuoyunda önemli bir değişim yaşandığını işaret ediyor.
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi: Başarı Elde Edilemedi
Araştırmada, en çok tartışılan konulardan biri, Türkiye’nin 2017 yılında kabul ettiği "Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi" oldu. Katılımcılara bu sistemin başarılı olup olmadığı sorulduğunda, katılımcıların büyük bir kısmı olumsuz yanıt verdi. Yüzde 60,1’lik bir oran, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ni başarısız bulduğunu belirtti. Sadece yüzde 36,2’lik bir kesim, bu sistemin başarılı olduğunu düşünüyor.
Bu sonuç, özellikle muhalefetin uzun süredir eleştirdiği bu sistemin halk nezdinde de pek karşılık bulmadığını gösteriyor. Bu durum, sistemin başarısızlık algısını daha da derinleştiriyor.
Erdoğan’ın Adaylık Tartışmaları: Anayasa Değişikliği Ne Olacak?
Anketin bir diğer çarpıcı bulgusu, Erdoğan’ın yeniden Cumhurbaşkanı olabilmesi için Anayasa'da yapılacak bir değişiklik önerisine ilişkin verilen yanıtlardı. Katılımcıların yüzde 65,3’ü, Anayasa’daki "yalnızca iki dönem Cumhurbaşkanı seçilme" kuralının değiştirilmesine karşı çıktı. Bu oran, Erdoğan’ın uzun yıllardır iktidarda olmasına rağmen, halkın büyük çoğunluğunun yeni bir anayasa değişikliği fikrine sıcak bakmadığını gösteriyor. Erdoğan’ın tekrar aday olabilmesi için Anayasa’nın değiştirilmesine onay verenlerin oranı ise yüzde 29,7’de kaldı.
Bu sonuç, Erdoğan’ın tekrar Cumhurbaşkanı olma yönündeki planlarının ne kadar tartışmalı hale geldiğini ortaya koyuyor. Bu soruya verilen cevaplar, halkın büyük bir kısmının, mevcut Anayasa'nın öngördüğü kurallara sadık kalınması gerektiğini düşündüğünü gösteriyor.
Erdoğan’a Yönelik Olumsuz Kanaat: Tarihsel Bir Değişim Mi?
Bir başka dikkat çeken bulgu ise, Erdoğan’a yönelik genel kanaatle ilgiliydi. Katılımcılara Erdoğan hakkında ne düşündükleri sorulduğunda, olumsuz görüş belirtenlerin oranı yüzde 54,6 oldu. Olumlu görüş belirtenlerin oranı ise yüzde 42,2’de kaldı. Bu, özellikle Erdoğan’ın liderliğine karşı olan olumsuz kanaatin, ilk kez olumlu kanaati geçmesinin bir göstergesi.
Erdoğan’ın AKP Genel Başkanı olarak partisine olan desteği sürse de, kişisel olarak halk nezdindeki güveninin giderek azaldığı görülüyor. Bu durum, AKP’nin güçlü lider figürüne olan güvenin partinin başarısına yansısa da, Erdoğan’a duyulan kişisel güvenin zayıfladığı bir döneme işaret ediyor.
AKP, CHP’yi Az Farkla Geçti
Anketin en önemli verilerinden biri de, partilerin oy oranlarına ilişkin çıktı. "Bugün milletvekili seçimi olsa hangi partiye oy verirsiniz?" sorusuna verilen yanıtlara göre, AKP, CHP’nin sadece yüzde 0,2 önünde bulunuyor. AKP’nin toplam oy oranı yüzde 22,9, CHP’nin ise yüzde 22,7 olarak belirlendi. Bu sonuç, son yıllarda yaşanan ekonomik zorluklar ve hükümet politikalarına yönelik eleştiriler rağmen, AKP'nin hala güçlü bir şekilde siyasi arenada varlığını sürdürdüğünü gösteriyor.
Diğer partiler ise şu şekilde sıralandı:
MHP: Yüzde 7,4
DEM Parti: Yüzde 6,3
Zafer Partisi: Yüzde 5,9
İYİ Parti: Yüzde 5,5
Yeniden Refah Partisi: Yüzde 2,5
Ancak, "Geçerli oylar üzerinden dağılım" yapıldığında, AKP ve CHP arasındaki fark daha da azaldı. AKP’nin yüzde 29,3, CHP’nin ise yüzde 29,1 oy oranına sahip olduğu görüldü. Bu durum, iki partinin neredeyse denk seviyeye geldiğini ve seçimlerin sonucunun oldukça belirsiz olduğunu gösteriyor.
Sonuç ve Değerlendirme
AREA Araştırma’nın yaptığı bu anket, Erdoğan’ın liderliğine karşı halkın tutumunda önemli bir değişimin sinyallerini veriyor. Hem Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ne yönelik olumsuz görüşler, hem de Erdoğan’a yönelik azalan güven, önümüzdeki dönemde Türk siyasetinin nasıl şekilleneceğine dair önemli ipuçları sunuyor. Ayrıca, AKP'nin hala en güçlü parti olmasına rağmen, diğer muhalefet partilerinin de hızla yükseldiği görülüyor. Bu, önümüzdeki seçimlerin oldukça çekişmeli geçebileceğini gösteriyor.
