TÜBİTAK ULAKBİM tarafından yürütülen EKUAL Projesi kapsamında Sivas Cumhuriyet Üniversitesi (SCÜ) Gemerek Meslek Yüksekokulu Kimya ve Kimyasal İşleme Teknolojileri Bölüm Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Alper Zöngür’ün gerçekleştirdiği çalışma ile endüstriyel ürünlerde yaygın olarak kullanılan Di-2-etilhekzil (DEHP)’in, bir endokrin bozucu ve doğadaki başlıca çevre kirletici kimyasallardan (EDC) biri olduğu açıkça görülmüş ve çalışma sonuçları uluslararası indeksli dergilerde yayınlanmıştır.
Bu çalışmada, DEHP'nin C. elegans organizması üzerindeki sağkalım ve fertilite etkileri ile birlikte LC50 (%50 öldürücü konsantrasyon) değerleri belirlenmiştir. Bu konu hakkında yapılan çalışmalar benzer şekilde EKUAL anlaşması kapsamında değerlendirilmektedir.
Dr. Öğr. Üyesi Zöngür yapmış olduğu açıklamada,
“Piyasada bulunan kimyasalların yüksek yüzdesi göz önüne alındığında bunların insan sağlığına etkilerinin acilen belirlenmesi gerekmektedir. Bu doğrultuda, laboratuvar hayvanları insan toksisite değerlendirmelerini sürekli olarak tahmin etmemize imkân sağlamaktadır. Özellikle, C. elegans’ın insanlar ile yüksek benzerlik gösterdiği düşünüldüğünde, C. elegans’ın değerlendirmesinin kanser, Parkinson ve Alzheimer hastalık süreçlerini anlamak için iyi bir yol gösterici olduğu söylenebilir. Çalışmada elde edilen veriler özellikle mikroplastiklere sürekli maruz kalan insanların yaşam süreçlerine (yaşam ömrü, doğurganlık ve fiziksel gelişme süreçlerine) ne derecede etkili olabileceğinin yorumlanmasına katkı sağlamıştır. Ayrıca mikroplastiklerin vücuttaki hormonları taklit ederek bağışıklık sisteminin baskılanması, hormon bozulması, Parkinson, Alzheimer, üreme anormallikleri ve kanser gibi insan sağlığı etkileriyle bağlantılı olduğu bilinmektedir.”
ifadelerine yer verdi.
